Yeni kanıtlar insanların hala evrim geçiyor olabileceğini öne sürüyor

İnsanlar hala evrim geçiriyor olabilir, ama bizim için etkilerinin ne olabileceğini görmek muhtemelen çok uzun yıllar alacak.

Çevrelerindeki değişikliğe maruz kalan bir başka hayvan türü olan insanlar, doğal seçilimden bağımsız kalamazlar. Fakat teknolojideki modern ilerlemeyle ve insanların bir şeyler kurcalamadaki devasa hareketleri ile bir çok kişi, etkilerinden kurtulmuş olabileceğimizi öne sürdü. Ancak yeni araştırmalar, insanların gerçekten de evrim geçirmekte olabileceğine dair kanıt bulduklarını gösteriyor.

Çalışma, popülasyonların  genetik çeşitliliğinde zamanla meydana gelecek değişiklikleri tetikleyip tetiklemeyeceklerini görmek için, hem Birleşik Devletler hem de Britanya’da yaşayan 200.000’den fazla kişinin DNA’sına baktı. PLOS Biology’de yayınlanan bu genomların analizleri, doğal seleksiyonun, Alzheimer hastalığı ve ağır sigara içimi ile ilişkili gen varyantlarını yok ettiğini bildirdiler.

Araştırmanın sonuçları, geç başlangıçlı Alzheimer riskini arttırdığı düşünülen ApoE4 geninin bir varyantının hafif bir şekilde azaldığını ortaya koyuyor. Herhangi bir yetişkinin, hastalık başlamadan önce genlerinin geçeceğini düşünürsek, bu mantıksız görünebilir ancak araştırmacılar, insanların 40’lı ve 50’li yaşlarında çocuk sahibi olmayı tercih ettikçe, ölme riski en çok olan varyantlar aleyhinde gen seçildiğini düşünüyor.

Araştırmacılar bazı genlerin frekansında bir takım değişiklikler bulurken, bu değişikliklerin inanılmaz derecede küçük olduğunu belirtmekte fayda var. Örneğin, ağır sigara içimiyle ilişkili olan, CHRNA3 olarak bilinen bir genin 80 yaş üzerindeki insanlarla 60 yaş üzerindeki insanlar karşılaştırıldığında nesiller arasında %1 oranında azaldığını tespit ettiler.

Fakat 40 yaşın altındaki insanları incelemediklerinden, araştırmacılar bu değişmeyi kesin olarak kanıtlamaktan henüz acizler. Çalışmanın ortak yazarı Joseph Pickrell, “Bu ince bir işaret, ancak doğal seçilimin modern insan popülasyonlarında gerçekleştiğini gösteren genetik kanıtlar buluyoruz,” diye açıkladı.

Burada ki sorun ölçek. Gerçekten de farklı popülasyonlarda ve gruplarda ortaya çıkan farklı seçim baskıları olsa da, bu baskılardan yana olabilecek değişikliklerin genlerimizdeki varyasyona yansıması insanların uzun nesil süresi dolayısıyla uzun zaman alıyor demektir.

Bu, olamayacağını söylemek değil. Son zamanlarda insanlarda meydana gelen, sütü yetişkinliğe kadar sindirmemizi sağlayan evrim süreci doğal seçilimin en iyi incelenmiş örneklerinden biridir. Açıkçası, süt sadece bebekler tarafından içilebilir; ancak çoğu Avrupalı, Afrika ve Hindistan’daki birkaç küçük grupla birlikte, son 10.000 yıl içerisindeki laktozun yetişkinliğe kadar sindirilmesine devam edebilme yeteneği, tarımın yaygınlaşmasından sonra gelişti.

Çeviren: Meltem Kale
Kaynak: iflscience