Neandertaller (Homo neanderthalensis) 400,000 yıl önce başlayan uzun bir süreçte Avrupa ve Güney Asya’da geniş alanlara yayıldı. Fakat 45,000 yıl önce türümüzün erken üyeleri olan Homo sapiens popülasyonları Afrika’dan Avrupa’ya göç etmeye başladığında bazı şeyler değişmeye başladı. Beş bin yıl sonrasında geriye bir tek Neandertal bile kalmadı. Peki ne olmuştu? Bunu bulmak için Smithsonian Science News, Smithsonian Ulusal Doğa Tarihi Müzesi paleoantropoloğu Briana Pobiner’a görünürde basit olan bu soruyu sordu.*

 

Pobiner: Şuan bile birçok türün tam olarak neden yok olma sınırında olduğunu bilmek zor. Fakat, bazı temel çevresel süreçlerin hayvanları yok olmaya sürüklediğini varsayabilmemiz yapbozun bir parçası. Neandertaller konusunda, rekabetin ve iklimsel değişiklikten kaynaklanan habitat değişiminin iki ana faktör olabileceğini düşünüyoruz.
Neandertaller büyük Buzul Çağı hayvanlarını avlamakta oldukça uzmanlaşmıştı. Ama bazen uzmanlaşma çok da iyi bir strateji olmayabilir. İklim değiştiğinde ve bu hayvanlardan bazılarının nesli tükendiğinde, Neandertaller açlığa karşı daha dayanıksız kalmış olabilir.

neandertal4

Ayrıca Homo sapiens’in rekabet sınırlarının Neandertallerinkinin üzerinde olduğunu düşünüyoruz. Erken Homo sapienslerin uzun mesafeli ticaret ağlarının olduğuna dair kanıtlar var, bu durumu öncelikli yiyeceklerine ulaşamadıklarında iklim değişikliğine karşı kalkan olarak kullandılar, Neandertaller bunu yapmadı.
Neandertallerin kuru ve soğuk havayı nemlendiren ve ısıtan büyük burunları, vücut ısısını koruyan tıknaz yapıları gibi soğuk iklimlerde hayatta kalmalarına yardım eden fiziksel özellikleri vardı, fakat erken Homo sapiens de Neandertallerin sahip olmadığı teknolojiye sahipti; Buzul Çağı’nın en soğuk dönemlerinde giyinmek çok önemliydi ve onların dikiş iğnesi vardı. Homo sapiens ayrıca ok ve yay gibi Neandertallerden daha çeşitli bir diyetinin olmasını sağlayan yenilikçi aletlere sahipti.

İki tür arasında herhangi bir doğrudan mücadele kanıtına rastlanmasa da etkileşim içinde olduklarını biliyoruz, çünkü melezlendiler. Bazıları Neandertallerin neslinin tükenmediğini söyleyebilir, çünkü bugün yaşayan ve ataları (Neandertallerin asla yaşamadığı) Afrika dışından olan herkes genlerinde bir parça Neandertal DNA’sı taşıyor.

*Kaynak: smithsonianscience.si.edu/2015/08/why-did-neanderthals-go-extinct/