Gould, 1941’de New York’ta doğdu. Beş yaşına geldiğinde, mahkeme stenografı babası Onu Amerika doğa tarihi müzesine götürmüştü. Çocukluk ve ilk gençlik yıllarında paleontolojiye ilgili olan Gould ayrıca New York ‘Yankee’lerinin (beysbol takımı) tutkulu bir taraftarıydı.

Antioch College’den 1963’te jeoloji diplomasıyla mezun olan Gould, 1967’de New York’a geri döner ve Kolombiya Üniversite paleontoloji bölümünde doktora öğrenimine hak kazanır. Harvard Üniversitesi’nde jeoloji ve zooloji dersleri verir, aynı üniversitede bilim tarihi bölümünde asistanlık görevi yürütür ve aynı zamanda Karşılaştırmalı Zooloji Müzesi Omurgasızlar Paleontolojisi bölümünde de müdürdür. Paleontoloji, biyoloji, jeoloji ve bilim tarihi dersleri vererek, bu alandaki en ünlü hocalardan biri oldu. 1996’da New York Üniversitesi biyoloji (Vincent Astor kürsüsü) bölümündeydi ve bütün zamanını New York ile Cambridge arasında geçirdi.

20 Mayıs 2002’de hayatını kaybetti.

Evrim teorisinin felsefesi (La structure de la théorie de l’évolution)

Stephen Jay Gould’un son eserlerinden biri nihayet Gallimard Yayınları’nın katkısıyla çevrildi (Fransızca kastediliyor çn). Gould’un bu eseri, elbette diğer eserleri gibi, araştırmacı ve öğrenci tüm evrim tutkunlarının incelemesi gereken bir eser. Diğer eserlerinin aksine bu eser, her şeye ilişkin değil. Bir baş yapıt… Evrim teorisini savunmak için bir kale…

contAkademik çalışmaları

İlk zamanlarda Gould, yumuşakçalar ve Bermuda’da bulunan fosil salyangozlar üzerine eğilmişti. İlk önemli monografisi Ontogeny and Phylogeny (Ontogenez ve filogenez) (1981) evrimsel biyolojide rekapitülasyon teorisini ele alır. Sonraki çalışması Mismeasure of Man[i](İnsanın yanlış ölçümü) (1981)’de zekâya ilişkin biyolojik belirlenimci görüşleri sorgular. Bu eserler, tarihin titizce ele alınmasıyla Gould’un yeteneğini gösterir.
Konuları ele alış biçimi, bütün çıkış noktaları, kişisel çalışmaları onu Darwin’in teorisine götürür ki buda Ona en karmaşık bilimsel konuları çok basitçe düşünme olanağı verir.

İnsanın Yanlış Ölçümü’nde, yaratılışçı teorilere ve biyolojik belirlenimciliğe, genellemeciliğe, insan gruplarının zekâ ölçümleriyle sınıflandırılarak ele alınmasına karşı sorgulayıcıdır. Gould’un bu iki eseri yayımlandığında çok iyi karşılandı ve 1982’de İnsanın Yanlış Ölçümü Ulusal Kitap Eleştirmenleri Birliği’nin ödüle layık görüldü.

Etkileyici edebi üretimler

Gould, 1965’ten itibaren Amerikan Bilim Dergisi için (N 263, 1965; 223–28) “ Is Uniformitarianism Necessary? (Tekdüzelikçilik gerekli midir?) isimli denemesiyle yazmaya başlamıştı ve bu deneme Onun ampirik çalışmasının çerçevesini oluşturarak, evrim teorisinin uyarlanmacı yorumlarını eleştirdiği ve 19. bilim anlayışını ele aldığı bir deneme olur. 70’li yılların başı, Gould’un evrimsel tarih eleştirisinin, evrim teorisiyle ilgili tarihsel monografilerde görünmeye başladığı, bilim tarihi 13. Uluslararası kongresi (1971)’nde insan evrimine ilişkin Friedrich Engels’in fikirlerini paylaştığı ve ayrıca Amerikan Bilim Dergisi, Bilim, Biyoloji Tarihi Dergisi ve diğer birçok dergide bu fikirleri işlemeye başladığı yıllardır. 1974’de, Gould, Natural History, Amerikan Doğa Tarihi Müzesi dergileri için aylık olarak “This View of Life” başlığı ile makaleler kaleme almaya başladı. Daha sonra, makale serileri “Ölçü ve kalıp”, “İnsan zekâsının ölçümü” ve de “Irk problemi” temelinde gelişti. Yazılarını yayımlamaya başladıktan iki yıl sonra, Gould, doğa tarihinden güncel ve tarihsel birçok konuya dair yazmaya başladı. 25 yıldan daha fazla, Naural History için derginin 280. sayısına değin makale kaleme aldı. Dergi okuyucuları için Gould kusursuz bir bilimsel makale yazarı oldu.

Evrim teorisine katkısı: Kesintili dengeler

Stephen Jay Gould Gould’un, Darwinizm’in temel kavramlarına ilişkin eleştirisi “kesintili dengeler” kavramı ve onun tarihsel olasılığının öneminin doğrulanması, evrimde dış çevreye uyum mekanizması dışındaki diğer faktörler üzerine kuruludur. Gould, kesintili dengeler teorisini, ilk olarak meslektaşı Niles Eldredge ile 1972’de dile getirdi. Evrimsel sürecin, görece hızlı türleşme dönemlerinin, sabit ilerleme çizgisinin tedrici dönüşümüyle olduğu görüşüne itiraz eden Gould, kesintili dengeler teorisini 1972’de meslektaşı Niles Eldredge ile formüle etti. Gould’un tarihsel eleştirilerinin bağlamını, bu tedrici evrim modelinin gösterişli yorumlarını da kapsayan sorgulamalar oluşturur. Ona göre aşamalı evrim inancı, 19. yüzyıldaki baskıcı politik ve kültürel önyargılara neden oluyordu. Charles Darwin, özellikle evrim teorisinde belirli çelişkilere, kendini gösteren belli yetersizliklere, fosil kayıtların azlığına rağmen ve de çok sayıda küçük değişimin nasıl bir evrimsel ilerlemeye neden olduğunun açıklanamadığı koşullarda saygın bir entelektüel mücadele yürüttü ve düşüncelerini terk etmedi.

Stephen Jay Gould bibliyografyası
(Türkçe’ye çevirilmiş olanlar Türkçe isimleriyle verilmiştir.)

1977 Ontogeny and phylogeny

1979 Darwin ve Sonrası

1987 Time’s arrow cyle: myth and metaphor in the discovery of geological time

1982 Pandanın Başparmağı- Doğa Tarihi Üzerine Düşünceler

1983 İnsan Yanlış Ölçümü

1984 Hen’s Teeth and Horse’s Toes

1988 The Flamingo’s Smile: Reflections in Natural History

1990 Aux racines du temps (Zamanın Kökleri)

1991 Wonderful life: The Burgess Shale and the Nature of History

1933 Bully for Brontosaurus

1933 The Book of Life: An Illustrated History of the Evolution of Life on Earth
Peter Andrews ve Stephen Jay Gould

1994 Urchin in the Storm: Essays About Books and Ideas

1996 Eight Little Piggies: Reflections in Natural History

1997 Yaşamın Tüm Çeşitliliği- İlerleme Mitosu

1998 Binyılı Sorgulamak

2000 Rocks of Ages: Science and Religion in the Fullness of Life

2001 Leonardo’s Moutain of Clams and the Diet of Worms: Essays on Natural History

2001 The Lying Stones of Marrakech

2004 I Have Landed: The end of a Beginning in Natural History

2005 The Hedgehog the Fox and the Magister

2006 The Structure of Evolutionnary Theory

 

Çeviri: Bektaş PALA

Kaynak: http://www.hominides.com/html/biographies/stephen_jay_gould.php